دانشگاه آتاتورک (Atatürk University) یکی از قدیمیترین و معتبرترین دانشگاههای دولتی ترکیه است که در سال 1957 در شهر ارزروم و با همکاری دانشگاه نبراسکا تاسیس شد. این دانشگاه با داشتن 23 دانشکده، 18 کالج، 8 موسسه و 30 مرکز تحقیقاتی، بهعنوان یکی از مهمترین قطبهای علمی و فرهنگی شرق آناتولی شناخته میشود. پردیس اصلی آن در شهر ارزروم قرار دارد و از زمان تاسیس تاکنون نقش کلیدی در توسعه آموزشی، پژوهشی و فرهنگی منطقه ایفا کرده است.
تاریخچه دانشگاه آتاتورک
تاریخچه دانشگاه آتاتورک به یکی از مهمترین اهداف دوران نخست جمهوری ترکیه بازمیگردد. مصطفی کمال آتاتورک در اول نوامبر 1937 طی سخنرانی افتتاحیه سال قانونگذاری در مجلس ملی، بر ضرورت تاسیس یک دانشگاه بزرگ در شرق آناتولی تاکید کرد. پس از درگذشت آتاتورک، این طرح تا سالها متوقف ماند تا اینکه جلال بایار، سومین رئیسجمهور ترکیه، در سال 1950 بار دیگر آن را مطرح کرد و در نهایت در دستور کار دولت عدنان مندرس قرار گرفت. در پی آن، کمیسیون علمی 15 نفرهای با حضور نمایندگان سه دانشگاه وقت ترکیه و به ریاست وزیر آموزش و پرورش تشکیل شد که پس از بازدید از استانهای شرقی، شهر ارزروم را بهعنوان محل تاسیس دانشگاه انتخاب کرد.

در سال 1953 پیشنویس قانون تاسیس دانشگاه شرق آناتولی تصویب شد و یک سال بعد، نام رسمی آن دانشگاه آتاتورک تعیین گردید. سپس با همکاری ایالات متحده و الگوبرداری از دانشگاههای Land-grant آمریکا، گروهی از کارشناسان دانشگاه نبراسکا در طراحی ساختار آموزشی و پژوهشی این مرکز مشارکت داشتند. در نهایت، قانون تاسیس دانشگاه به شماره 6990 در 31 مه 1957 به تصویب مجلس ملی رسید و پس از انتشار در روزنامه رسمی در 7 ژوئن 1957، دانشگاه آتاتورک رسماً فعالیت خود را آغاز کرد.
امروزه این دانشگاه با دهها دانشکده، کالج، موسسه و مرکز تحقیقاتی و صدها هزار دانشجو و فارغالتحصیل، بهعنوان یکی از مهمترین قطبهای علمی و فرهنگی ترکیه شناخته میشود.
رتبه دانشگاه آتاتورک
دانشگاه آتاتورک یکی از معتبرترین دانشگاههای دولتی در شهر ارزروم ترکیه است که در رتبهبندیهای جهانی نیز جایگاه قابلتوجهی دارد. این دانشگاه در رتبهبندی جهانی QS سال 2026 در بازه 1400-1201 قرار گرفته است. همچنین بر اساس رتبهبندی موضوعی QS جایگاه 475-401 را به دست آورده و در رتبهبندی پایداری QS بین 1300-1251 جای گرفته است. در سطح منطقهای نیز دانشگاه آتاتورک در رتبه 45 دانشگاههای اروپا – آسیای غربی قرار دارد که نشاندهندهی نقش پررنگ آن در توسعه علمی و آموزشی ترکیه و منطقه است.

رشتههای تحصیلی دانشگاه آتاتورک
دانشگاه آتاتورک طیف گستردهای از رشتههای تحصیلی را در مقاطع کارشناسی ارائه میدهد که تقریبا تمامی حوزههای علمی و حرفهای را پوشش میدهد.
- کشاورزی
- علوم کاربردی
- معماری و طراحی
- ارتباطات
- دندانپزشکی
- اقتصاد و علوم اداری
- مهندسی
- هنرهای زیبا
- شیلات
- علوم بهداشتی
- حقوق
- ادبیات
- پزشکی
- پرستاری
- آموزش باز و از راه دور
- داروسازی
- علوم پایه
- علوم ورزشی
- الهیات
- گردشگری
- دامپزشکی
دانشکدههای دانشگاه آتاتورک
دانشکدهها
- دانشکده آموزش از راه دور
- دانشکده معماری و طراحی
- دانشکده کشاورزی
- دانشکده علوم پایه
- دانشکده ادبیات
- دانشکده اقتصاد و مدیریت بازرگانی
- دانشکده پزشکی
- دانشکده دندانپزشکی
- دانشکده آموزش قاضیام کربکیر
- دانشکده علوم زمین
- دانشکده مهندسی
- دانشکده الهیات
- دانشکده هنرهای زیبا
- دانشکده شیلات
- دانشکده ارتباطات
- دانشکده داروسازی
- دانشکده دامپزشکی
- دانشکده حقوق
- دانشکده علوم زمین اُلتو
- دانشکده علوم بهداشتی
- دانشکده علوم ورزشی
- دانشکده گردشگری
کالجها
- کالج پرستاری
- کالج تربیت بدنی و ورزش
- کالج سلامت ارزروم
- کالج زبانهای خارجی
- کالج گردشگری و مدیریت هتلداری
- کنسرواتوار دولتی موسیقی ترکی
مدارس عالی فنی و حرفهای
- مدرسه عالی فنی و حرفهای عدالت
- مدرسه عالی فنی و حرفهای ارزروم
- مدرسه عالی فنی و حرفهای خدمات بهداشتی ارزروم
- دبیرستان عالی تربیت بدنی و ورزش
- مدرسه عالی فنی و حرفهای عشققلعه
- مدرسه عالی فنی و حرفهای هینیس
- مدرسه عالی فنی و حرفهای ایسپیر حمزه پُلات
- مدرسه عالی فنی و حرفهای نرمان
- مدرسه عالی فنی و حرفهای اُلتو
- مدرسه عالی فنی و حرفهای هوراسان
- مدرسه عالی فنی و حرفهای شنکایا
- مدرسه عالی فنی و حرفهای پاسینلر

موسسات
- موسسه اندیشهها و تاریخ اصلاحات آتاتورک
- موسسه علوم پایه
- موسسه علوم تربیتی
- موسسه هنرهای زیبا
- موسسه علوم بهداشتی
- موسسه علوم اجتماعی
- موسسه ترکشناسی
- موسسه ورزشهای زمستانی
مراکز تحقیقاتی
- مرکز تحقیقات و کاربرد روشهای پزشکی مکمل و طب سوزنی
- مرکز تحقیقات دانشگاههای جاده ابریشم اوراسیا
- مرکز تحقیقات و کاربرد اخترفیزیک
- مرکز تحقیقات و کاربرد سلامت
- مرکز تحقیقات زلزله
- مرکز تحقیقات مشکلات زیستمحیطی
- مرکز تحقیقات بیوتکنولوژی
- مرکز تحقیقات و کاربرد فناوری پیشرفته شرق آناتولی
- مرکز تحقیقات و کاربرد علوم و مهندسی نانو
- مرکز تحقیقات و کاربرد علوم کامپیوتر
- مرکز تحقیقات و کاربرد آموزش زبان
- مرکز تحقیقات و تعالی معلولان، سالمندان و جانبازان
- مرکز تحقیقات ابراهیم حقی
- مرکز تحقیقات و کاربرد آموزش ارزشهای انسانی
- مرکز تحقیقات و کاربرد مسائل زنان
- مرکز تحقیقات و کاربرد جوامع اروپایی
- مرکز تحقیقات و کاربرد خاورمیانه، آسیای مرکزی و قفقاز
- مرکز تحقیقات و کاربرد پیوند اعضا
- مرکز تحقیقات روابط ترکی-ارمنی
- مرکز تحقیقات و کاربرد علوم اجتماعی
- مرکز توسعه همکاری دانشگاه و صنعت
- مرکز تحقیقات گیاهان دارویی و معطر
- مرکز تحقیقات و انتشارات کشاورزی
- مرکز تحقیقات و کاربرد پزشکی تجربی
- مرکز آموزش قالیبافی
- مرکز تحقیقات و کاربرد ایمنی و سلامت شغلی
- مرکز تحقیقات استراتژیک
- مرکز تحقیقات و کاربرد آموزشهای مداوم
- مرکز تحقیقات و کاربرد آموزش استعدادهای برتر
شرایط پذیرش و معیارهای ورود به دانشگاه آتاتورک

برای ورود به دانشگاه آتاتورک، متقاضیان باید دارای مدرک دیپلم معتبر (برای مقطع کارشناسی) یا مدرک کارشناسی (برای تحصیلات تکمیلی) باشند. حداقل معدل مورد انتظار معمولاً ۱۲ از ۲۰ برای مقطع کارشناسی و ۱۴ از ۲۰ برای مقاطع بالاتر است. البته رشتههای پزشکی، دندانپزشکی و داروسازی دارای رقابت بالاتری هستند و معدلهای بالاتر مورد نیاز است.
علاوه بر مدارک تحصیلی، در برخی رشتهها ارائهی نمرهی آزمون ورودی (مانند YÖS) الزامی است. در صورتیکه داوطلب دارای مدرک بینالمللی مانند SAT یا ACT باشد، دانشگاه ممکن است از آزمون YÖS صرفنظر کند.
متقاضیان کارشناسی ارشد نیز باید پروپوزال پژوهشی، توصیهنامه و ریزنمرات تحصیلی معتبر ارائه دهند.
زبان تدریس (گزینههای ترکی و انگلیسی)
بیشتر دورههای دانشگاه آتاتورک به زبان ترکی برگزار میشوند. اما برای دانشجویان بینالمللی، بهویژه در رشتههایی مانند مهندسی، پزشکی، داروسازی و مدیریت، برنامههایی به زبان انگلیسی ارائه میشود.
اگر متقاضی زبان ترکی را نمیداند، باید در آزمون مهارت زبان ترکی (TÖMER) شرکت کند یا پیش از شروع دوره، در دورههای آمادگی زبان دانشگاه شرکت نماید.
در رشتههای انگلیسیزبان، داشتن مدرک IELTS (حداقل نمره ۶) یا TOEFL iBT (حداقل نمره ۷۵) الزامی است. در غیر این صورت، دانشجو باید در آزمون داخلی زبان دانشگاه شرکت کرده و نمره قبولی کسب کند.
آزمونهای ورودی و مدارک لازم برای اپلیکیشن
آزمون YÖS (Yabancı Uyruklu Öğrenci Sınavı) مهمترین آزمون ورودی برای پذیرش دانشجویان خارجی در دانشگاه آتاتورک است. این آزمون بهصورت سالانه برگزار میشود و شامل سه بخش اصلی است:
- هوش و استعداد تحلیلی (IQ & Logic)
- ریاضیات پایه و پیشرفته
- هندسه و تحلیل عددی
نتیجه آزمون YÖS برای تمام دانشگاههای دولتی ترکیه معتبر است و معمولاً نمرهی قبولی برای رشتههای مهندسی حدود ۷۰ از ۱۰۰ و برای پزشکی و دندانپزشکی ۸۵ به بالا است.
علاوه بر YÖS، دانشگاه آتاتورک مدارک زیر را نیز بهعنوان جایگزین میپذیرد:
- SAT با حداقل نمره ۱۱۰۰
- ACT با حداقل نمره ۲۱
- مدارک دیپلم بینالمللی (IB یا A-Level)
مدارک مورد نیاز برای دانشجویان ایرانی و سایر متقاضیان بینالمللی
دانشجویان ایرانی برای اپلای در دانشگاه آتاتورک باید مدارک زیر را بهصورت ترجمهشده و تأییدشده توسط وزارت امور خارجه و سفارت ترکیه ارائه کنند:
- اسکن پاسپورت معتبر
- مدرک دیپلم و ریزنمرات ترجمهشده
- مدرک زبان ترکی (TÖMER) یا انگلیسی (IELTS/TOEFL)
- عکس پرسنلی رسمی
- رسید پرداخت هزینه اپلیکیشن (Application Fee)
- نتیجه آزمون YÖS یا مدارک جایگزین (در صورت وجود)
نکته مهم برای متقاضیان ایرانی این است که مؤسسه رویای دانش تمام مراحل ثبتنام، ترجمه مدارک، ارسال درخواست و پیگیری پذیرش را بهصورت کامل انجام میدهد تا داوطلب نیازی به مراجعه حضوری نداشته باشد.
مهلتها و زمانبندی اپلای در دانشگاه آتاتورک
تاریخهای اپلیکیشن و دورههای پذیرش سال تحصیلی ۲۰۲۵–۲۰۲۶
اپلای برای دانشگاه آتاتورک ترکیه بهصورت آنلاین و از طریق پورتال رسمی دانشگاه انجام میشود. طبق تقویم آموزشی سال تحصیلی ۲۰۲۵–۲۰۲۶، زمانبندی پذیرش به شرح زیر است:
| مرحله | تاریخ تقریبی | توضیحات |
| باز شدن پورتال اپلیکیشن | ۱ آوریل ۲۰۲۵ | آغاز ثبتنام اینترنتی برای متقاضیان بینالمللی |
| مهلت نهایی ارسال درخواستها | ۳۰ ژوئن ۲۰۲۵ | آخرین مهلت بارگذاری مدارک و فرمها |
| اعلام نتایج اولیه | ۱۵ ژوئیه ۲۰۲۵ | اعلام نتایج پذیرش از طریق وبسایت دانشگاه |
| ثبتنام حضوری و نهایی | ۲۵ ژوئیه تا ۱۵ اوت ۲۰۲۵ | تأیید مدارک و تکمیل فرآیند ثبتنام در دانشگاه |
دانشگاه معمولاً در پاییز (سپتامبر) آغاز به کار میکند، اما برخی رشتهها در ترم بهار (فوریه) نیز پذیرش دارند.
جدول زمانی گامبهگام از اپلیکیشن تا ثبتنام
فرآیند اپلای دانشگاه آتاتورک برای دانشجویان ایرانی بهصورت گامبهگام به شرح زیر است:
- مرحله اول – انتخاب رشته و آمادهسازی مدارک: تعیین رشته موردنظر با مشاوره مؤسسه رویای دانش.
- مرحله دوم – ارسال آنلاین مدارک: از طریق پورتال رسمی دانشگاه همراه با پرداخت هزینه اپلیکیشن.
- مرحله سوم – دریافت نتیجه پذیرش: بررسی پروندهها حدود سه هفته طول میکشد.
- مرحله چهارم – صدور نامه پذیرش (Acceptance Letter): پس از تأیید نهایی دانشگاه صادر میشود.
- مرحله پنجم – اخذ ویزای دانشجویی و ثبتنام حضوری در ارزروم.
به متقاضیان ایرانی توصیه میشود اپلای خود را حداکثر تا اواسط خرداد ماه انجام دهند تا زمان کافی برای دریافت ویزا و رزرو خوابگاه داشته باشند.
فرآیند گامبهگام پذیرش در دانشگاه آتاتورک
پذیرش در دانشگاه آتاتورک کاملاً الکترونیکی انجام میشود. متقاضی باید به وبسایت رسمی دانشگاه مراجعه کرده و در بخش “International Student Application” حساب کاربری ایجاد کند. سپس مدارک اسکنشده شامل پاسپورت، مدرک تحصیلی و نمرات آزمون (YÖS یا SAT) بارگذاری میشود.
پس از تکمیل فرمها، هزینه اپلیکیشن (حدود ۵۰ دلار) بهصورت آنلاین پرداخت میشود. دانشگاه پس از بررسی پرونده، نتیجه را از طریق ایمیل یا داشبورد دانشجو اعلام میکند.
در صورت قبولی، داوطلب باید نامه پذیرش رسمی (Acceptance Letter) را دریافت کرده و برای ویزای تحصیلی اقدام کند.
اعلام نتایج نهایی معمولاً در ۱۵ ژوئیه انجام میشود و دانشجویان پذیرفتهشده باید در مهلت تعیینشده مدارک فیزیکی خود را به دانشگاه ارائه دهند.
نامه پذیرش، ویزا و مراحل ثبتنام حضوری
پس از دریافت نامه پذیرش، دانشجویان ایرانی باید به سفارت ترکیه در تهران یا کنسولگری ارومیه یا تبریز مراجعه کرده و درخواست ویزای تحصیلی ارائه دهند.
مدارک لازم برای ویزا شامل موارد زیر است:
- نامه پذیرش رسمی از دانشگاه آتاتورک
- پاسپورت با اعتبار حداقل ششماهه
- عکس بیومتریک
- بیمه سلامت دانشجویی
- اثبات تمکن مالی برای یکسال زندگی در ترکیه
پس از ورود به ترکیه، دانشجو باید در مدت ۳۰ روز برای اقامت دانشجویی (İkamet) در اداره مهاجرت ارزروم اقدام کند. مؤسسه رویای دانش در تمام مراحل، از دریافت نامه پذیرش تا تکمیل ثبتنام حضوری و اقامت، خدمات رایگان مشاوره ارائه میدهد.
شهریه دانشگاه آتاتورک و هزینه زندگی در ارزروم

دانشگاه آتاتورک از جمله دانشگاههای دولتی مقرونبهصرفه ترکیه است و شهریهها بر اساس رشته و مقطع تحصیلی متفاوتاند. جدول زیر میانگین شهریه سالانه برای دانشجویان بینالمللی در سال تحصیلی ۲۰۲۵–۲۰۲۶ را نشان میدهد:
| رشته تحصیلی | شهریه سالانه (دلار آمریکا) |
| پزشکی | ۲,۰۰۰ تا ۲,۵۰۰ |
| دندانپزشکی | ۲,۰۰۰ تا ۲,۴۰۰ |
| داروسازی | ۱,۸۰۰ تا ۲,۰۰۰ |
| مهندسی و علوم پایه | ۶۰۰ تا ۸۰۰ |
| مدیریت و اقتصاد | ۷۰۰ تا ۹۰۰ |
| علوم انسانی و اجتماعی | ۵۰۰ تا ۷۰۰ |
پرداخت شهریه معمولاً در دو قسط (در ابتدای هر ترم) انجام میشود و دانشجویان جدیدالورود پس از ثبتنام، فیش پرداخت رسمی از سامانه دانشگاه دریافت میکنند.
اقامت، خوراک و هزینههای روزمره در ارزروم
ارزروم یکی از شهرهای سردسیر، امن و اقتصادی ترکیه است. هزینه زندگی دانشجویی در این شهر بهمراتب پایینتر از شهرهایی مانند استانبول یا آنکارا است.
میانگین هزینههای ماهانه دانشجو در سال ۲۰۲۵ به شرح زیر است:
| نوع هزینه | میانگین ماهانه (دلار آمریکا) |
| خوابگاه دانشجویی (دو نفره) | ۸۰ تا ۱۲۰ |
| وعدههای غذایی روزانه | ۱۲۰ تا ۱۵۰ |
| حملونقل عمومی | ۲۰ تا ۳۰ |
| اینترنت و ارتباطات | ۱۰ تا ۱۵ |
| سایر هزینهها (کتاب، تفریح، بهداشت) | ۳۰ تا ۵۰ |
| مجموع میانگین ماهانه | ۲۶۰ تا ۳۶۰ دلار |
بهطور کلی، زندگی دانشجویی در ارزروم بسیار مقرونبهصرفه است و دانشجویان ایرانی میتوانند با بودجه ماهانه حدود ۳۰۰ دلار از پس هزینههای اقامت و خوراک برآیند.
بورسیهها و حمایتهای مالی در دانشگاه آتاتورک
دانشگاه آتاتورک یکی از دانشگاههای دولتی ترکیه است که دانشجویان بینالمللی میتوانند از بورسیههای مختلف ملی و دانشگاهی استفاده کنند.
مهمترین فرصت بورسیه برای دانشجویان خارجی، بورسیه دولتی ترکیه (Türkiye Scholarships – YTB) است که توسط دولت ترکیه ارائه میشود و شامل پوشش کامل هزینههای زیر است:
- معافیت از پرداخت شهریه دانشگاه
- پرداخت کمکهزینه ماهانه (بین ۱۰۰۰ تا ۱۸۰۰ لیر بسته به مقطع تحصیلی)
- خوابگاه رایگان
- بیمه سلامت دانشجویی
- بلیت رفتوبرگشت سالانه
دانشگاه آتاتورک همچنین برای دانشجویان ممتاز و برگزیده در هر ترم، تخفیف شهریه و پاداش تحصیلی در نظر میگیرد. متقاضیان میتوانند از طریق پورتال YTB یا مستقیماً از طریق دفتر روابط بینالملل دانشگاه اقدام کنند.
حمایت مالی و تخفیفهای ویژه برای دانشجویان ایرانی
دانشجویان ایرانی در دانشگاه آتاتورک از امتیازات ویژهای برخوردارند. مؤسسه رویای دانش بهعنوان نماینده رسمی، فرآیند درخواست بورسیه را برای متقاضیان ایرانی پیگیری میکند.
همچنین دانشگاه برای دانشجویان با معدل بالا، تخفیفهای ۲۵ تا ۵۰ درصدی در شهریه در نظر میگیرد. علاوه بر این، در برخی رشتهها مانند مهندسی، علوم انسانی و آموزش زبان انگلیسی، کمکهزینههای پژوهشی برای پروژههای مشترک بینالمللی نیز وجود دارد.
متقاضیان ایرانی که از طریق مؤسسه رویای دانش اقدام کنند، در اولویت بررسی برای دریافت بورسیههای دانشگاهی قرار میگیرند.
امکانات علمی، پژوهشی و رفاهی دانشگاه آتاتورک

دانشگاه آتاتورک یکی از مجهزترین دانشگاههای ترکیه در حوزه زیرساختهای علمی و فناوری است. این دانشگاه دارای ۴۰ مرکز تحقیقاتی فعال، ۳ کتابخانه مرکزی با بیش از ۲ میلیون منبع چاپی و دیجیتال و پارک فناوری آتا تکنوکند (ATA Teknokent) است.
در این پارک، دانشجویان مهندسی و علوم کاربردی میتوانند پروژههای خود را با همکاری شرکتهای صنعتی توسعه دهند.
از مهمترین مراکز علمی و فناوری دانشگاه میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- مرکز تحقیقات نانو فناوری و مواد پیشرفته
- مرکز بیوتکنولوژی و ژنتیک
- مرکز تحقیقات آموزش و نوآوری
- آزمایشگاه مرکزی علوم پزشکی و دارویی
دانشگاه آتاتورک همچنین دارای شبکهای گسترده از آزمایشگاههای تخصصی در رشتههای پزشکی، کشاورزی و مهندسی است که محیطی مناسب برای تحقیقات پیشرفته فراهم میکنند.
خوابگاهها، امکانات ورزشی و مراکز فرهنگی
زندگی دانشجویی در دانشگاه آتاتورک با امکانات رفاهی و اجتماعی گسترده همراه است.
دانشگاه دارای چندین خوابگاه مدرن (دولتی و خصوصی) با ظرفیت بیش از ۱۰ هزار دانشجو است. این خوابگاهها مجهز به سیستم گرمایش مرکزی، اینترنت رایگان و سالنهای مطالعه هستند.
از نظر امکانات ورزشی، دانشگاه دارای سالنهای چندمنظوره، استخر سرپوشیده، زمینهای فوتبال، والیبال، تنیس و باشگاههای بدنسازی است.
در بخش فرهنگی نیز مراکزی مانند تالار همایش آتاتورک، گالریهای هنری، گروههای موسیقی دانشجویی و انجمنهای علمی فعالیت دارند.
دانشجویان بینالمللی میتوانند در جشنوارههای فرهنگی دانشگاه شرکت کرده و با فرهنگ غنی ترکیه آشنا شوند.
زندگی دانشجویی و تجربه اقامت در شهر ارزروم
پردیس دانشگاه آتاتورک یکی از بزرگترین پردیسهای ترکیه است و تقریباً مانند یک شهر مستقل عمل میکند. در این پردیس، فروشگاهها، بانک، پست، کافهها و حتی بیمارستان آموزشی وجود دارد.
دانشجویان میتوانند در باشگاههای مختلف ورزشی، هنری و علمی عضو شوند و در فعالیتهای داوطلبانه شرکت کنند.
هر سال جشنوارههایی با محوریت فرهنگ، موسیقی، علم و ورزش در دانشگاه برگزار میشود که به تقویت تعامل میان دانشجویان ترک و خارجی کمک میکند.
از سوی دیگر، دفتر روابط بینالملل دانشگاه (International Office) برای دانشجویان خارجی خدماتی مانند کلاسهای زبان ترکی رایگان، راهنمایی اقامت، و پشتیبانی از فرآیند اقامت دانشجویی ارائه میدهد.
آشنایی با شهر ارزروم: آبوهوا، حملونقل و سبک زندگی
ارزروم شهری تاریخی و آرام در شمالشرقی ترکیه است که به خاطر آبوهوای سرد و زمستانهای برفی شناخته میشود. با این حال، بهدلیل هزینههای پایین، امنیت بالا و محیطی آرام، گزینهای ایدهآل برای دانشجویان بینالمللی محسوب میشود.
این شهر دارای سیستم حملونقل منظم شامل اتوبوس، مینیبوس و تاکسی است. همچنین فاصله خوابگاهها تا کلاسهای آموزشی معمولاً کمتر از ۱۰ دقیقه است.
در زمینه سبک زندگی، ارزروم ترکیبی از سنت و مدرنیته دارد. رستورانها، مراکز خرید و فضاهای تفریحی متعددی در نزدیکی پردیس دانشگاه وجود دارد. هزینه زندگی دانشجویی در این شهر نسبت به استانبول تقریباً ۴۰ تا ۵۰ درصد کمتر است، که همین امر آن را به یکی از اقتصادیترین شهرهای دانشجویی ترکیه تبدیل کرده است.
رشتههای محبوب میان دانشجویان ایرانی
دانشگاه آتاتورک از جمله دانشگاههایی است که در میان دانشجویان ایرانی محبوبیت بالایی دارد. دلیل این استقبال، شهریههای مناسب، اعتبار مدرک، امکانات علمی قوی و شباهت فرهنگی مردم ارزروم با ایرانیان شرقی است.
محبوبترین رشتهها برای دانشجویان ایرانی در سال ۲۰۲۵ عبارتاند از:
- پزشکی و دندانپزشکی
- داروسازی
- مهندسی عمران و مکانیک
- مهندسی کامپیوتر و فناوری اطلاعات
- آموزش زبان انگلیسی و روانشناسی
بسیاری از دانشجویان ایرانی این دانشگاه بهدلیل عملکرد تحصیلی ممتاز خود موفق به دریافت بورسیههای YTB یا تخفیف شهریه میشوند. همچنین برنامههای دو زبانه (ترکی–انگلیسی) امکان تحصیل آسانتر برای دانشجویان تازهوارد را فراهم میکنند.
واحدهای پشتیبانی و خدمات فارسیزبان
دانشگاه آتاتورک با توجه به تعداد بالای دانشجویان ایرانی، دارای دفتر ارتباط با دانشجویان فارسیزبان در بخش روابط بینالملل است. این دفتر خدماتی از جمله راهنمای ثبتنام، اقامت، تمدید ویزا و مشاوره تحصیلی را به زبان فارسی ارائه میدهد.
علاوه بر آن، انجمن دانشجویان ایرانی (Iranian Student Association) در دانشگاه فعالیت دارد و با همکاری مؤسسه رویای دانش، برنامههای فرهنگی و گردهماییهای نوروزی برگزار میکند.
حضور پررنگ دانشجویان ایرانی در این دانشگاه باعث ایجاد یک فضای دوستانه و حمایتگر شده است که به سازگاری سریعتر دانشجویان جدید کمک میکند.
فارغالتحصیلان و دستاوردهای برجسته دانشگاه آتاتورک
دانشگاه آتاتورک تاکنون بیش از ۴۰۰ هزار فارغالتحصیل در زمینههای مختلف تحویل جامعه علمی ترکیه و جهان داده است. بسیاری از فارغالتحصیلان این دانشگاه در موقعیتهای مهم پژوهشی و اجرایی در ترکیه و سایر کشورها فعالیت دارند.
از میان چهرههای شاخص علمی این دانشگاه میتوان به پروفسور احمد آیدین (پژوهشگر برجسته در حوزه علوم دارویی)، پروفسور محمت دمیر (متخصص مهندسی عمران و سازههای مقاوم در برابر زلزله) و دکتر زینب چتین (پژوهشگر حوزه بیوتکنولوژی و ژنتیک) اشاره کرد.
دانشگاه همچنین در طول سالهای اخیر چندین جایزه بینالمللی از جمله جایزه نوآوری علمی اتحادیه اروپا و رتبه نخست در پروژههای تحقیقاتی ملی TÜBİTAK را کسب کرده است.
جوایز نهادی و همکاریهای بینالمللی
دانشگاه آتاتورک عضو فعال شبکههای علمی بینالمللی نظیر Erasmus+، Mevlana Exchange Program و UNESCO Chairs است. این همکاریها موجب تبادل علمی میان دانشجویان و اساتید با دانشگاههای برتر اروپا، آسیا و خاورمیانه شده است.
همچنین، دانشگاه با بیش از ۱۰۰ مؤسسه آموزشی جهانی تفاهمنامه همکاری امضا کرده است که فرصتهای تحقیقاتی، تبادل دانشجو و برگزاری کارگاههای مشترک را فراهم میسازد.
فرصتهای کاری حین تحصیل و پس از فارغالتحصیلی در ترکیه
دانشجویان بینالمللی در ترکیه، از جمله در دانشگاه آتاتورک، مجازند تا ۲۴ ساعت در هفته بهصورت پارهوقت کار کنند. این فرصت معمولاً برای دانشجویان مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری فراهمتر است.
از محبوبترین فرصتهای کاری در ارزروم میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- دستیار آموزشی یا پژوهشی در دانشگاه
- کار در کافهها، رستورانها یا فروشگاههای محلی
- تدریس خصوصی زبان انگلیسی یا ریاضیات
- فعالیت در شرکتهای فناوری مستقر در پارک فناوری آتا تکنوکند
دانشگاه از طریق دفتر اشتغال دانشجویی (Career Center) دانشجویان را در یافتن فرصتهای کار پارهوقت و رزومهنویسی یاری میکند.
فرصتهای شغلی و مجوز کار پس از فارغالتحصیلی
پس از اتمام تحصیل، فارغالتحصیلان دانشگاه آتاتورک میتوانند برای دریافت مجوز کار (Çalışma İzni) در ترکیه اقدام کنند. فارغالتحصیلان رشتههای پزشکی، مهندسی و فناوری معمولاً سریعتر جذب بازار کار میشوند.
دولت ترکیه در سالهای اخیر سیاستهایی برای ماندگاری نخبگان بینالمللی اجرا کرده است؛ از جمله امکان تمدید اقامت پس از تحصیل به مدت یکسال برای جستجوی کار.
بسیاری از فارغالتحصیلان ایرانی پس از اتمام تحصیل، یا در شرکتهای ترکیهای استخدام میشوند یا برای ادامه تحصیل در اروپا اقدام میکنند.
بهطور کلی، تحصیل در دانشگاه آتاتورک نهتنها فرصتی برای یادگیری در سطح بینالمللی است، بلکه میتواند آغازگر مسیر حرفهای موفق در ترکیه یا سایر کشورها باشد.
مسیرهای اقامت و دریافت شهروندی در ترکیه
دانشجویان بینالمللی که در دانشگاه آتاتورک پذیرش میگیرند، پس از ورود به ترکیه باید برای اقامت دانشجویی (Öğrenci İkamet İzni) اقدام کنند. این مجوز توسط اداره مهاجرت استان ارزروم صادر میشود و معمولاً به مدت یکسال معتبر است.
مدارک لازم برای دریافت اقامت دانشجویی شامل موارد زیر است:
- پاسپورت معتبر
- نامه پذیرش رسمی از دانشگاه آتاتورک
- بیمه سلامت معتبر در ترکیه
- رسید پرداخت هزینه اقامت
- آدرس محل سکونت (خوابگاه یا اجارهنامه)
تمدید اقامت دانشجویی باید حداقل ۶۰ روز قبل از تاریخ انقضا انجام شود. دانشجویان میتوانند این فرآیند را بهصورت آنلاین از طریق سامانه اداره مهاجرت انجام دهند.
واحد امور بینالملل دانشگاه آتاتورک در این روند به دانشجویان ایرانی مشاوره و راهنمایی کامل ارائه میدهد.
تبدیل اقامت به اقامت بلندمدت یا شهروندی
پس از پایان تحصیل، دانشجویان خارجی که تمایل به ماندن در ترکیه دارند میتوانند درخواست اقامت کاری یا اقامت بلندمدت ارائه دهند.
اگر فرد بهصورت مستمر بهمدت ۵ سال در ترکیه اقامت قانونی داشته باشد، میتواند برای دریافت شهروندی ترکیه درخواست دهد.
عوامل مؤثر در تأیید این درخواست شامل وضعیت مالی، سابقه تحصیلی، آشنایی با زبان ترکی و نداشتن سابقه کیفری است.
دولت ترکیه طی سالهای اخیر با اجرای برنامههایی همچون “Talent Visa” و اقامت ویژه نخبگان علمی مسیر شهروندی برای فارغالتحصیلان ممتاز را تسهیل کرده است.
دورههای آنلاین و آموزش از راه دور دانشگاه آتاتورک
دانشگاه آتاتورک از پیشگامان آموزش دیجیتال در ترکیه است. این دانشگاه از طریق سامانه ATAUZEM (Atatürk University Distance Education Center) دورههای متنوعی را بهصورت آنلاین ارائه میدهد.
در این پلتفرم، دانشجویان میتوانند به منابع آموزشی دیجیتال، کلاسهای ویدئویی، آزمونهای آنلاین و جلسات تعاملی با استادان دسترسی داشته باشند.
رشتههایی مانند مدیریت، آموزش، زبان انگلیسی، فناوری اطلاعات و علوم اجتماعی از جمله محبوبترین برنامههای آنلاین دانشگاه آتاتورک هستند.
مزایای سیستم آموزش مجازی این دانشگاه شامل موارد زیر است:
- دسترسی ۲۴ ساعته به محتوای آموزشی
- امکان شرکت در کلاسها از هر نقطه دنیا
- هزینه کمتر نسبت به دورههای حضوری
- اعتبار رسمی مدرک معادل با دورههای حضوری
دورههای کوتاهمدت و ترمهای تابستانی
دانشگاه آتاتورک هر سال دورههای کوتاهمدت تخصصی و ترمهای تابستانی برگزار میکند. این برنامهها معمولاً بین ۲ تا ۸ هفته طول میکشند و به زبانهای ترکی یا انگلیسی ارائه میشوند.
موضوعات پرطرفدار این دورهها شامل موارد زیر است:
- آموزش زبان ترکی برای دانشجویان بینالمللی (TÖMER Summer School)
- دورههای فشرده هوش مصنوعی و علوم داده
- آموزش طراحی گرافیک، انیمیشن و مهارتهای دیجیتال
- کارگاههای کشاورزی نوین و توسعه پایدار
این دورهها فرصت مناسبی برای دانشجویانی است که قصد دارند در مدت کوتاه مهارتهای تخصصی خود را ارتقا دهند یا با فرهنگ و سیستم آموزشی ترکیه آشنا شوند.
راهنمای نهایی و مشاوره تحصیلی برای متقاضیان ایرانی
مؤسسه رویای دانش بهعنوان یکی از نمایندگان رسمی دانشگاه آتاتورک در ایران، خدمات مشاوره و اپلای را بهصورت تخصصی و رایگان برای دانشجویان ایرانی ارائه میدهد.
مراحل همکاری با مؤسسه شامل موارد زیر است:
- مشاوره اولیه رایگان جهت بررسی رشته و شرایط تحصیلی دانشجو
- ترجمه و آمادهسازی مدارک تحصیلی مورد تأیید سفارت ترکیه
- ثبتنام آنلاین و پرداخت هزینه اپلیکیشن در پورتال دانشگاه آتاتورک
- پیگیری صدور نامه پذیرش و هماهنگی امور اقامت دانشجویی
- مشاوره اخذ ویزای تحصیلی و اسکان در ارزروم
کلیه مراحل از ایران و بدون نیاز به سفر اولیه انجام میشود. مشاوران مؤسسه رویای دانش تجربه چندساله در ثبتنام موفق دانشجویان ایرانی در دانشگاه آتاتورک را دارند.
توصیههای کاربردی برای اپلای موفق
- از ۳ تا ۴ ماه قبل از باز شدن پورتال اپلیکیشن مدارک خود را آماده کنید.
- اگر قصد تحصیل به زبان ترکی دارید، مدرک TÖMER سطح B2 یا بالاتر تهیه کنید.
- برای رشتههای پزشکی و مهندسی، بهتر است در آزمون YÖS دانشگاه آتاتورک شرکت کنید تا شانس قبولی افزایش یابد.
- برای کاهش هزینهها، از بورسیههای YTB یا تخفیفهای داخلی دانشگاه استفاده کنید.
- در صورت نیاز به راهنمایی مرحلهبهمرحله، از طریق وبسایت یا دفتر مؤسسه رویای دانش در تهران تماس بگیرید.
با برنامهریزی دقیق و همراهی مشاوران مجرب، مسیر اپلای در دانشگاه آتاتورک ساده، سریع و مطمئن خواهد بود.
چگونه دانشجویان ایرانی میتوانند از طریق مؤسسه رویای دانش اقدام کنند؟
دانشجویان ایرانی میتوانند از طریق مؤسسه رویای دانش بهصورت مستقیم برای اپلای در دانشگاه آتاتورک اقدام کنند.
این مؤسسه تمام مراحل از ترجمه مدارک، ثبتنام در سامانه دانشگاه، پرداخت هزینه اپلیکیشن و دریافت نامه پذیرش تا مشاوره ویزا و اقامت را انجام میدهد.
ثبتنام از طریق رویای دانش باعث تسریع در بررسی پرونده و افزایش احتمال قبولی خواهد شد.
سخن پایانی
دانشگاه آتاتورک ترکیه با ترکیب کیفیت آموزشی بالا، شهریه مقرونبهصرفه و امکانات علمی پیشرفته، یکی از بهترین مقاصد تحصیلی برای دانشجویان ایرانی در سال ۲۰۲۵ محسوب میشود.
این دانشگاه دولتی، علاوه بر تنوع رشتهها، فضای فرهنگی و اجتماعی امنی برای دانشجویان خارجی ایجاد کرده است.
با حضور بیش از ۴ هزار دانشجوی بینالمللی از ۴۰ کشور و فراهمبودن امکانات تحقیقاتی گسترده، محیطی پویا و چندفرهنگی برای رشد علمی و حرفهای دانشجویان فراهم شده است.
سوالات متداول
دانشگاه آتاتورک در شهر ارزروم، یکی از بزرگترین شهرهای شرق آناتولی ترکیه واقع شده است.
این دانشگاه یک دانشگاه دولتی و پژوهشی است که در سال 1957 تاسیس شده و از معتبرترین مراکز علمی منطقه محسوب میشود.
این دانشگاه در رتبهبندی جهانی QS 2026 در بازهی #1201-1400 قرار دارد و در ردهبندیهای منطقهای نیز جایگاه مناسبی دارد.
شهریه برای دانشجویان بینالمللی از حدود 1000 دلار در سال شروع میشود. در حالیکه برای دانشجویان داخلی هزینه بسیار کمتر و نمادین است.
این دانشگاه بیش از 20 دانشکده دارد و رشتههایی همچون پزشکی، دندانپزشکی، داروسازی، مهندسی، حقوق، اقتصاد، کشاورزی، علوم انسانی، هنر و علوم پایه در آن تدریس میشود.
بله. این دانشگاه فرصتهای بورسیه و حمایت مالی متنوعی در اختیار دانشجویان مستحق و برتر قرار میدهد.
مدارکی مانند رزومه، انگیزهنامه، توصیهنامه، ریزنمرات دانشگاهی، اثبات توانایی مالی، مدرک زبان ترکی یا انگلیسی (بسته به زبان برنامه) و بیمه درمانی نیاز است.
بله. دانشگاه دارای خوابگاههای متعدد با امکانات رفاهی مناسب برای دانشجویان داخلی و خارجی است.
اکثر رشتهها به زبان ترکی ارائه میشوند، اما برخی رشتهها در مقاطع خاص به زبان انگلیسی هم تدریس میگردند.
امکاناتی مانند کتابخانهها، مراکز ورزشی، سالنهای غذاخوری، مراکز خرید، مراکز مشاوره روانشناسی، بانک، کافهها، کلینیکهای درمانی و باشگاههای دانشجویی در پردیس دانشگاه وجود دارد.
ترکیه
انگلستان